หลายท่านอาจจะสงสัยว่าทำไมต้องทำเป็นทวิภาค เหตุผลก็เพราะยังมีอีกสองประเด็นที่ค้างคาใจถ้าไม่เล่าคงนอนไม่หลับ ประเด็นแรกคือความผิดฐานแสปมและความผิดฐาน Access โดยไม่ชอบนี่ กฎหมายไม่ได้ลงโทษแค่คนที่ทำ แต่ตีรวบไปถึงคนอื่น ชนิดที่เรียกว่าลากคอมันมาติดคุกเป็นเพื่อนไอ้คนทำ ส่วนประเด็นที่สองคือ อย่าลืมนะว่าอินเตอร์เน็ตมันไร้พรมแดน ถ้าคนที่ทำความผิดมันอยู่นอกประเทศแล้วเราจะเล่นมันที่ศาลไหน ไทยหรือเทศ

          อย่ามัวแต่พูดพล่ามทำเพลงให้เสียเวลา มาว่ากันที่ประเด็นแรกเลยค่ะ

          ใครเอ่ยที่กฎหมายลากมาลงโทษเป็นเพื่อนคนส่งสแปมเมลล์และคนที่ Access เข้าระบบคนอื่นโดยไม่ได้รับอนุญาต มาตรา 13 ได้บอกไว้ว่าเขาคนนั้นก็คือคนที่ขายหรือเผยแพร่โปรแกรมคุกกี้หรือโปรแกรมแฮกเข้าระบบ เช่น เอาโปรแกรมคุกกี้ไปให้ทุกคนที่เรารู้จักได้ใช้ หรือปล่อยโปรแกรมให้คนอื่นโหลดฟรี

          หลายท่านที่เห็นกฎหมายตัวนี้แล้วอาจจะคิดว่าคนที่ขายหรือเผยแพร่โปรแกรมนี่โทษหนักกว่าไอ้คนทำอีก เพราะความผิดฐานส่งสแปมตามมาตรา 11 โทษแค่ปรับไม่เกินหนึ่งแสนบาท แต่คนขายหรือเผยแพร่ตามมาตรา 13 นี่มีโทษจำคุกด้วย โดยกฎหมายบอกว่าต้องระวางโทษจำคุกไม่เกินหนึ่งปี หรือปรับไม่เกินสองหมื่นบาท หรือทั้งจำทั้งปรับ แต่อิฉันขอค้าน โทษคนขายโปรแกรมไม่ได้หนักกว่าหรอกค่ะ เพราะถ้าทั้งจำทั้งปรับ ก็ขอความเมตตาศาลท่านไปว่าเป็นการกระทำความผิดครั้งแรก ยังเป็นเด็กเป็นอนาคตของชาติ ให้การเป็นประโยชน์ บรา บรา บรา เดี๋ยวศาลท่านก็เห็นใจให้รอการลงโทษ รับไปแค่โทษปรับอย่างเดียวก่อน แต่ถ้าใครทำชนิดที่เรียกว่าเป็นมืออาชีพทำผิดซ้ำผิดซากก็ทู่ซี้ขอความเมตตากรุณาจากศาลท่านไม่ได้แล้ว คงได้รับแต่ความอุเบกขานั่นแหละ วะฮ่าฮ่า!

          ทีนี้มาว่ากันต่อในประเด็นที่สอง ถ้าคนส่งแสปมเมลล์ หรือคน Access เข้าระบบโดยไม่ได้รับอนุญาต ไปจนถึงคนปล่อยโหลดโปรแกรมคุกกี้มันอยู่ที่เมืองนอกกันหมด แต่เราคนไทยต้องมานั่งรำคาญกับเมลล์ขยะของมัน แล้วจะฟ้องศาลไหนได้ เรื่องนี้ภาษากฎหมายเขาเรียกว่าเขตอำนาจศาล ซึ่งอยู่ในมาตรา 17 พ.ร.บ.ว่าด้วยการกระทำความผิดเกี่ยวกับคอมพิวเตอร์ มาดูกันค่ะกรณีไหนบ้างที่กฎหมายบอกว่าศาลไทยมีอำนาจตัดสินคดี

          หลักก็คือว่าถ้าคนทำมันทำความผิดในไทยยังไงศาลไทยก็มีอำนาจตัดสินคดี แต่ถ้าคนทำไปทำความผิดที่ต่างประเทศแล้วศาลไทยจะมีอำนาจก็ต่อเมื่อ

1.       คนทำเป็นคนไทยและรัฐบาลของประเทศที่ความผิดเกิดขึ้นได้ขอให้ศาลไทยลงโทษ สมมุตินายดำคนไทย ขายโปรแกรมคุกกี้ให้นายอันโตนิโอคนอิตาลี่ โดยนายดำจะบินไปส่งซีดีให้ที่อิตาลี่ พอส่งซีดีให้ปุ๊บ อีกคนก็ส่งเงินให้ปั๊บ จะเห็นได้ว่าความผิดมันเกิดที่อิตาลี่ รัฐบาลของประเทศอิตาลี่จะมาฟ้องที่ศาลไทยก็ได้

2.       คนทำเป็นคนไทยและผู้เสียหาย (ซึ่งจะเป็นคนไทยหรือไม่ก็ได้) ได้ขอให้ศาลไทยลงโทษ เช่น นายมะแว้งคนไทย ใช้คอมพิวเตอร์ในลอนดอนติดตามด้วยวิธีคุกกี้จนได้อีเมลล์ของนางสาวเพเนโลปี้คนเสปนมา ถ้านางสาวเพนเนโลปี้มาฟ้องศาลไทย ศาลไทยก็ตัดสินคดีได้

3.       คนทำเป็นคนต่างประเทศ แต่รัฐบาลไทยเสียหายและได้ขอให้ศาลไทยลงโทษ สมมุติว่านายจิมคนอังกฤษ แฮกเข้าระบบกระทรวงไอซีทีของไทย อย่างนี้รัฐบาลไทยเสียหาย หากกระทรวงไอซีทีฟ้องที่ศาลไทย ศาลไทยก็ตัดสินคดีได้

4.       คนทำเป็นคนต่างประเทศ แต่ผู้เสียหายเป็นคนไทยและได้ขอให้ศาลไทยลงโทษ เช่น นายจอห์นคนอังกฤษ บ้านอยู่ลอนดอน แฮกเข้ามาในระบบของนายคิดดีคนไทย ถ้านายคิดดีฟ้องศาลไทย ศาลไทยก็ตัดสินคดีได้

มีจุดสังเกตนิดหนึ่ง คือ ที่บอกว่าเป็นคนไทย คนเสปน คนอิตาลี่ ขอให้ดูจากสัญชาติเท่านั้น เชื้อชาติไม่เกี่ยว ดิฉันเคยสอนเด็กนอกคณะนิติศาสตร์ แล้วลูกศิษย์ถามขึ้นมาว่าสัญชาติคืออะไร เล่นเอาป้าแก้วมึน ต้องตั้งหลักยกใหญ่ กว่าจะตอบออกไปได้ว่าสัญชาติมันเป็นสิ่งที่กฎหมายไทยมอบให้คนในฐานะที่เขาเป็นประชาชนไทย ซึ่งต่างจากเชื้อชาติ ตรงที่เชื้อชาตินั่นมันอยู่ในดีเอ็นเอและกฎหมายไม่รู้รับเห็นอะไรกับไอ้สิ่งที่อยู่ในดีเอ็นเอทั้งนั้น ต่อให้คุณตาฟ้าผมทองแต่เข้าเงื่อนไขที่กฎหมายจะให้สัญชาติไทย คุณก็คือประชาชนไทยนี่ละ

เดชะบุญที่ ลูกศิษย์ดิฉันไม่ถามต่อถึงหลักเกณฑ์การให้สัญชาติ ไม่อย่างนั้นคงต้องไล่ไปเรียนวิชากฎหมายระหว่างประเทศแผนกคดีเมือง ถึงแม้ตอนเรียนวิชานั้นกรอบแก้วจะได้ 84 เต็ม 100 แต่ตอนนี้ไม่ค่อยได้ใช้ เลยขอหลอกให้เสียวแล้วเลี้ยวไปแค่นี้ ตัดจบ ฉับ!